Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz, tasfiye kapsamındaki fonlara ilişkin olağan ve olağanüstü ödemeler kapsamında 444 bin 987 yatırımcıya yaklaşık 161 milyar lira ödendiğini açıkladı. Yılmaz, son taksiti önümüzdeki bir ila iki hafta içinde ödeyerek ara ödemeleri tamamlamayı planladıklarını söyledi.
TRT Haber canlı yayınında gündeme ilişkin soruları yanıtlayan Yılmaz, fon soruşturmasının yanı sıra sermaye piyasalarına yönelik yasa hazırlığını, enflasyon hedeflerini, emeklilere ilişkin çalışmayı ve Terörsüz Türkiye sürecini değerlendirdi.
Yılmaz, fon soruşturması kapsamında tedbir amacıyla yedi şirketin 131 fonunun tasfiye kapsamına alındığını belirtti. Ardından Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan başkanlığında ekonomi ve finans piyasalarıyla ilgili kurumların ve bakanlıkların katıldığı bir toplantı düzenlendiğini ve önemli kararlar alındığını söyledi.
Devlet Denetleme Kurulunun (DDK) müfettiş ve denetmenlerle ilgili kurumları incelediğini belirten Yılmaz, sorumluluğu tespit edilen bürokratlar hakkında soruşturma süreçlerinin başlatıldığını kaydetti. Adalet Bakanlığı, Hazine ve Maliye Bakanlığı, ilgili kurumlar ve finans piyasasının temsilcilerinin yer aldığı Fon Koordinasyon Kurulu'nun 10. toplantısını Cuma günü yaptığını bildirdi. Yılmaz, bakanlıkların, alt çalışma gruplarının ve görevlendirilen ekiplerin de çalışmalarını sürdürdüğünü söyledi.
Yılmaz, adli sürecin kapsamlı biçimde yürütüldüğünü belirterek, "İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığımız başta olmak üzere adli ve yargı kurumlarımız bu süreçte çok etkin bir şekilde üzerlerine düşeni yapıyorlar" dedi.
Fon Koordinasyon Kurulunun görevinin, kararlarını bağımsız olarak alan yargı kurumları ve düzenleyici otoriteler arasında koordinasyonu sağlamak olduğunu belirten Yılmaz, ortak çalışma gerektiren konularda takvim ve genel ilkeler belirlediklerini söyledi.
Yılmaz, manipülasyon ve istismar vakalarını meşru yatırım faaliyetlerinden ayırmayı esas aldıklarını belirtti. Ödemelerin hakkaniyete ve kurallara uygun biçimde yapılmasını gözetirken yatırımcıları, hukuka uygun çalışan finans kuruluşlarını ve sermaye piyasalarının işleyişini korumayı amaçladıklarını ifade etti.
Yılmaz, ara ödemelerde bütçe veya Hazine kaynağı kullanılmadığını ve yatırımcıların işlemlerinin devlet kayıtlarında bulunduğunu belirtti. Cuma günü itibarıyla 33,4 milyar liranın geri alındığını söyleyen Yılmaz, tahsilatlar sürdükçe tutarın güncellendiğini kaydetti. Haksız kazanç, manipülasyon ve piyasa dolandırıcılığı yoluyla elde edilen ve geri alınan kaynakların, süreçten olumsuz etkilenen yatırımcılara yönlendirildiğini ifade etti.
Olağan tasfiye kapsamındaki 97 fondan 94'ünde ödemelerin tamamlandığını ve bu fonların kapandığını belirten Yılmaz, dört şirkete bağlı söz konusu fonlar için 55,4 milyar lirası nakit, 12,6 milyar lirası ayni olmak üzere toplam 68 milyar lira ödendiğini söyledi. Bu kapsamda 55 bin 821 yatırımcının alacağının tamamı karşılandı. Olağan tasfiye kapsamında ödemeleri süren üç fon kaldı.
Yılmaz, olağanüstü ödemelerde kanunun öngördüğü 1 milyon liraya kadar olan ödemeleri gerçekleştirmek için çalıştıklarını belirtti. Cuma günü itibarıyla 415 bin 955 yatırımcıya ödeme yapıldığını, bunlardan 337 bin 56'sının alacağının tamamının karşılandığını söyledi. Olağanüstü ödemelerin 89,3 milyar lirası nakit, 3,6 milyar lirası ayni olmak üzere toplam 92,9 milyar liraya ulaştı.
Olağan ve olağanüstü ödemeler kapsamında 119 fonda 144,7 milyar lirası nakit, 16,2 milyar lirası ayni olmak üzere yaklaşık 161 milyar lira ödendiğini belirten Yılmaz, toplam 444 bin 987 yatırımcıya ödeme yapıldığını bildirdi. Yılmaz, 371 bin 21 yatırımcının net yatırım tutarının veya portföy değerinin tamamını aldığını söyledi. Ara ödeme süreci devam eden 84 bin 737 yatırımcının 10 bin 771'ine henüz ödeme yapılmadığını kaydetti.
Yılmaz, "Bir taraftan TMSF'deki çalışmalar, geri kazanım elde edeceğimiz kazanımlar, diğer birtakım fonlarda kalmış belli varlıklar, likide çevrilebilir kaynaklar. Bütün bunları önümüzdeki 1-2 hafta içinde tamamlayıp, son taksit ödememizi yapıp ara ödemeleri bitirmeyi planlıyoruz" dedi.
Nihai tasfiyenin zaman alacağını belirten Yılmaz, çok sayıda yatırımcının nihai tasfiyede alabileceği tutarın büyük bölümünü ara ödemelerle almış olacağını ifade etti.
Yılmaz, adli süreçte 466 şüpheli bulunduğunu, 123 zanlının tutuklandığını ve 279 kişi hakkında adli kontrol kararı verildiğini bildirdi. Ayrıca 124 gerçek ve tüzel kişinin banka hesaplarının dondurulduğunu ve 285 el koyma işlemi yapıldığını söyledi.
Sermaye Piyasası Kurulunun (SPK) incelemelerini sürdürdüğünü belirten Yılmaz, ay sonuna kadar hangi hisselerde ne tür manipülasyon yapıldığının belirlenerek suç duyurusunda bulunulacağını kaydetti. Yılmaz, incelemeler tamamlandıkça ilgili isimlerin SPK bültenlerinde yayımlandığını ve başsavcılığa bildirildiğini söyledi.
SPK'nın manipülasyonların daha hızlı görülmesi ve hataların insan müdahalesi olmadan tespit edilmesi için yapay zekâ destekli çalışmalar yürüttüğünü belirten Yılmaz, sermaye piyasalarına ilişkin yeni yasa hazırlığının da büyük ölçüde tamamlandığını söyledi. Taslağı gelecek hafta Meclis gruplarına iletmeyi öngördüklerini belirten Yılmaz, sektör paydaşları ile ilgili kurumların görüşlerinin alındığını kaydetti.
"En önemli unsurlardan biri yeni bir kanun. Şu an çıkardığımız kanun olağanüstü tasfiyeyi yönetmek üzere çıkardığımız bir kanundu. Yeni bir hazırlık yaptık o da aşağı yukarı olgunlaştı. Gelecek haftaya artık tamamlayıp grubumuza taslak olarak veririz diye tahmin ediyorum. Sermaye piyasaları konusunda yanlış yapanlara, hukuk dışına çıkanlara dönük yaptırımlar daha ağır hale getirilecek. Denetim sistemleri etkinleştirilecek. Kurumsal kapasite yine bu çalışmalarla birlikte güçlendirilmiş olacak. Geleceğe dönük bir daha benzer hadiselerin yaşanmaması adına çok daha sağlıklı bir düzenleyici yasal çerçeve oluşmuş olacak. Bunu da uzun süredir çalışıyoruz ve sektör paydaşlarıyla da paylaştık. Finansal piyasadaki paydaşlarla da paylaşıldı. Kurumlardan görüşler alındı. Epeyce olgunlaştı. Son kez üzerinden geçip belli bir çerçeve içinde Meclisimize sunacağız."
Ara ödemeleri hızla tamamlamayı hedeflediklerini belirten Yılmaz, tasfiye işlemlerinin kanuni çerçevede süreceğini ve suç iddialarının bağımsız yargı sürecinde karara bağlanacağını söyledi.
Küresel ölçekte enflasyonun yükseldiği ve büyümenin yavaşladığı bir dönemden geçildiğini belirten Yılmaz, enerji ithal eden ülkelerin bu koşullardan daha fazla etkilendiğini söyledi. Yılmaz, Merkez Bankasının hesaplamasına göre Rusya-Ukrayna ve İran-ABD savaşlarının Türkiye'deki enflasyona yaklaşık 7 puan etkide bulunduğunu aktardı.
Yılmaz, "Savaş olmasa bugün 29,8'e inmiş olan enflasyonumuz yüzde 22-23'ler civarında olacaktı. Ama maalesef savaşın böyle bir olumsuz etkisi oldu. Savaşın etkilemediği kalemler bazında baktığımızda tablo çok daha iyi" dedi.
Hizmet gelirleri ve tarımda görünümün olumlu olduğunu belirten Yılmaz, enerji ve enerjiyle bağlantılı kalemlerde olumsuz bir tabloyla karşılaştıklarını söyledi. Sosyal konut, gıda, yenilenebilir enerji ve lojistiğe öncelik verdiklerini kaydeden Yılmaz, enflasyonla mücadeleyi kararlılıkla sürdüreceklerini ifade etti.
Yılmaz, "Gelecek sene için yüzde 21'i hedefliyoruz. Ondan sonraki sene 13,5, daha sonraki sene de tek hane gibi bir patikada politikalarımızı sürdürüyoruz. Bütüncül bir politika seti ile hareket ediyoruz" dedi.
Yılmaz, Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın emeklilerin durumunu iyileştirmeye yönelik çalışmanın yıl sonundan önce Meclis'e sunulacağını açıkladığını hatırlattı. Çalışmanın emeklilik sisteminin ve emeklilerin genelini kapsadığını belirten Yılmaz, emeklilik yaşı ve prim ödeme gün sayısının da ele alındığını söyledi.
Türkiye'de 17 milyondan fazla emekli bulunduğunu belirten Yılmaz, sosyal güvenlik sisteminin uzun vadeli sürdürülebilirliğini gözeterek farklı seçenekler üzerinde durduklarını ifade etti. Yılmaz, "Her hâlükârda emeklimize enflasyonun üzerinde bir artışı hedefleyen bir çalışmayı tamamlayıp Meclisimizin takdirine sunacağımızı ifade edebilirim" dedi.
Asgari ücret müzakerelerinin henüz başlamadığını belirten Yılmaz, ücretin Aralık ayında belirleneceğini söyledi. Yılmaz, görüşmelerde çalışanların hak ve refahı ile işletmelerin sürdürülebilirliği ve rekabet gücü, istihdamın korunması ve kayıt dışılığın önlenmesi arasında denge gözetileceğini kaydetti.
Yılmaz, Antalya'da devam eden COP31'i Türkiye'nin gurur duyacağı bir organizasyon olarak nitelendirdi. Türkiye'nin bu yıl NATO Zirvesi, Türk Devletleri Teşkilatı Zirvesi ve Antalya Diplomasi Forumu gibi toplantılara ev sahipliği yaptığını hatırlatan Yılmaz, COP31'e 196 ülkeden yaklaşık 100 bin kişinin katıldığını ve etkinlik alanını yaklaşık 1 milyon kişinin ziyaret ettiğini söyledi.
Son yıllarda savaşların, ticaret gerilimlerinin ve diğer gelişmelerin iklim gündemini gölgelediğini belirten Yılmaz, COP31'in insanlığın ortak sorunlarını yeniden güçlü biçimde gündeme taşıdığını ifade etti. Zirvede çok sayıda toplantı ve yan etkinlik düzenlendiğini belirten Yılmaz, başta Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı olmak üzere katkı sunanlara teşekkür etti.
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; kişisel yatırım tavsiyesi değildir.