İş dünyasının yüzde 63'üne göre ekonomik kriz suistimal riskini artırıyor.
Cerebra'nın Etik ve İtibar Derneği (TEİD) iş birliğiyle hayata geçirdiği, FutureBright Group tarafından yürütülen ve 1.000'i aşkın üst düzey yönetici ve profesyonelin katıldığı "İş Dünyasında Suistimal Algısı Araştırması 2026", ekonomik baskıların şirketlerde suistimal riskini artırdığını ortaya koydu. 15–21 Kasım Uluslararası Suistimal Farkındalık Haftası kapsamında paylaşılan araştırmaya göre, katılımcıların yüzde 63'ü mevcut ekonomik kriz ve enflasyonun kurumlarındaki suistimal riskini artırdığını düşünürken, gelecek 12 aya ilişkin beklentilerde bu oran yüzde 69'a çıktı.
Suistimal riskini artıran ekonomik faktörler arasında gelir dağılımı adaletsizliği ve çalışanlarda oluşan "hak görme" algısı yüzde 37 ile ilk sırada yer aldı. Yüksek enflasyon ve alım gücü kaybı ise yüzde 28 ile ikinci sırada bulundu. Böylece katılımcıların toplam yüzde 65'i suistimal riskini çalışanların yaşadığı veya algıladığı ekonomik baskılarla ilişkilendirdi.
Araştırmaya göre katılımcıların yüzde 27'si kurumsal itibar ve güven kaybını suistimalin en önemli etkisi olarak değerlendirirken, yüzde 25'i finansal kayıpları, yüzde 22'si ise çalışan motivasyonu ve kurum içi güven ortamının bozulmasını öne çıkardı. Katılımcıların yüzde 98'i yönetimin bir suistimal vakasını bilinçli olarak gizlemesinin veya örtbas etmesinin şirkete duydukları güveni olumsuz etkileyeceğini belirtti.
Araştırmada katılımcıların yüzde 79'u bir etik ihlal veya suistimali kesinlikle, yüzde 16'sı ise büyük olasılıkla bildireceğini ifade etti. Ancak son 12 ayda suistimal olarak değerlendirdikleri bir duruma tanık olanların yalnızca yüzde 55'i resmi bildirim kanallarını kullandı. Katılımcıların yüzde 32'si durumu resmi olmayan yollarla paylaşırken, yüzde 13'ü herhangi bir bildirimde bulunmadı.
Suistimalin önlenmesinde güçlü iç kontroller yüzde 43 ile ilk sırada yer alırken, etik liderlik yüzde 21 ile ikinci sırada bulundu. Suistimalin tespitinde ise ihbar yüzde 41, iç denetim yüzde 32 ile öne çıktı. Bildirim konusunda tereddüt yaşayanların yüzde 23'ü yönetimin gerekli adımları atmayacağını düşünürken, yüzde 20'si misilleme korkusunu, yüzde 17'si ise gizlilik endişesini gerekçe gösterdi.
Araştırma, şirketlerde etik kültüre ilişkin üst yönetim ile orta kademe arasındaki algı farklılığını da ortaya koydu. Üst yönetimin etik liderliğine ilişkin olumlu değerlendirmeler üst yönetimde yüzde 82, orta kademede yüzde 63 olarak ölçüldü. Etik ihlallerin eşit ele alındığına ilişkin olumlu değerlendirmeler ise üst yönetimde yüzde 74, orta kademede yüzde 56 seviyesinde kaldı.
Cerebra Kurucusu ve CEO'su Fikret Sebilcioğlu, suistimalle mücadelede güçlü iç kontrollerin yanı sıra etik liderliğin ve güven ortamının önemine dikkat çekti. Sebilcioğlu, "Suistimalle mücadelede en önemli adımlardan biri, riskleri erken aşamada tespit edebilecek ve olası ihlalleri önleyebilecek sistemlerin kurulması. Güçlü iç kontrollerin yanı sıra etik liderliğin kurum genelinde benimsenmesi, çalışanların şüpheli durumları güvenle bildirebilmesi ve bildirimlerin etkin biçimde ele alınması da suistimalle mücadelede önemli rol oynuyor" dedi.
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; kişisel yatırım tavsiyesi değildir.