Brezilya’da çiftçilerin borçlarını ödemekte zorlanması, ülkenin en büyük tarım finansmanı sağlayıcısı Banco do Brasil’in bilançosunu baskı altına alıyor.
Banka, geçen yıl iflas korumasına başvuran çiftçilere kredi vermeyi durdurabileceği uyarısında bulundu. Banco do Brasil Üst Yöneticisi Tarciana Medeiros, tarım kredilerinde bankanın 218 yıllık tarihinin en kötü döneminden geçildiğini belirtti.
Bloomberg'in haberine göre, yüksek faiz ve maliyet baskısıyla karşı karşıya kalan Brezilyalı çiftçilerin kredi ödemelerindeki gecikmeler, merkez bankasının 15 yıl geriye giden veri setindeki en yüksek seviyelere yakın seyrediyor.
Hükümet, çiftçilere destek olmak için birden fazla kez devreye girdi. Ancak Medeiros’a göre bu destekler, yeni bir yardım beklentisiyle borç ödemelerinin ertelenmesine de zemin hazırladı.
Konuya yakın bir kaynağa göre, Devlet Başkanı Luiz Inácio Lula da Silva ile rakibi Flávio Bolsonaro arasındaki seçim yarışı sırasında, Brezilya’nın batısındaki bazı büyük çiftçiler üçüncü çeyrekte kredilerini ödememeyi tercih etti.
Aynı kaynağa göre, çiftçilerin Bolsonaro yönetiminin daha fazla destek sağlayıp sağlamayacağını değerlendirmesiyle seçim döneminde zamanında yapılan ödemeler genel olarak azaldı. Seçimi ise az farkla Lula kazandı. Bankanın Finans Direktörü Geovanne Tobias, “Belki de birçok çiftçi bir mucize, borç affı bekliyordu. Bilmiyoruz” yorumunda bulundu.
Kâr beklentisini yarıya indiren Banco do Brasil’in hisseleri, perşembe günü yüzde 13’e varan düşüş yaşadı. Bu, Lula’nın seçim zaferinin ertesi günü olan 26 Ekim’den bu yana görülen en sert gerileme oldu.
Varlık büyüklüğü bakımından Brezilya’nın ikinci büyük bankası olan Banco do Brasil, uzun süredir ülkenin en büyük tarım kredisi sağlayıcısı konumunda. Banka, geçmişte Brezilya’yı küresel bir tarım gücüne dönüştüren üretim artışından yararlanmıştı.
Ancak çiftçiler şimdi son yıllara kıyasla daha ciddi nakit sıkışıklığı yaşıyor. Yeni düzenlemeler de krediler düzenli ödenmeye devam etse bile risklerin artması halinde bankayı daha fazla karşılık ayırmaya zorluyor.
Üçüncü çeyrekte bankanın kredi maliyetleri 21,2 milyar reale, yaklaşık 3,8 milyar dolara ulaştı. Bunun 12,2 milyar reallik kısmı tarım kredilerinden kaynaklandı. Düzeltilmiş net kâr, aynı dönemde yaklaşık yüzde 67 düşerek 1,3 milyar real oldu. Bloomberg’in derlediği analist tahminlerinin ortalaması 3,09 milyar real seviyesindeydi.
Bankanın sonuçları diğer piyasalara da yansıdı. Banco do Brasil’in kontrolündeki halka açık holding BB Seguridade Participações’ın hisseleri yüzde 4,4 gerilerken uzun vadeli swap faizleri 20 baz puanın üzerinde yükseldi.
Tivio Capital Portföy Yöneticisi Isabela Fukase, piyasaların enflasyon verileri ve hükümetin yeni mali paketlerinin yanında, devletin Banco do Brasil’e sermaye desteği vermek zorunda kalıp kalmayacağını da değerlendirdiğini söyledi.
Fukase’ye göre böyle bir adım kamu maliyesini etkileyebilir ve özellikle uzun vadelerde risk primlerini artırabilir. Bankanın kredi vermeyi sınırlandırması ise ekonomik faaliyeti ve büyüme beklentilerini zayıflatabilir.
Sonuçlar, düşük kâr marjlarıyla çalışan çiftçilerin gübre ve tarım kimyasalları alımlarını azalttığı bir dönemde, Brezilya tarımına ilişkin kaygıları da artırdı. Bitki koruma şirketi Corteva’nın hisseleri yüzde 25’e varan düşüş yaşadı. JBS dahil Brezilya bağlantılı diğer tarım ve gıda şirketlerinin hisseleri de geriledi.
Banco do Brasil, gelecek yıl sermayesini korumak için 15 girişim üzerinde çalışıyor. Banka, temettü dağıtımını mevzuatın öngördüğü asgari düzeyde tutacak ve risk iştahını azaltacak.
Ödemesi geciken müşterilerle borçların yeniden yapılandırılması için görüşmeler sürdürülecek. Gerektiğinde teminatların tahsili için yargı yoluna başvurulacak.
Tobias, yeniden yapılandırmalar ve tahsilatlarla sorunların hafiflemesini beklediklerini ancak sonuçların hemen alınamayacağını söyledi. Önlerindeki iki çeyreğin de zorlu geçeceğini belirtti. Medeiros ise yeni bir kamu desteği beklentisiyle ödemelerin yapılmamasının, borcunu zamanında ödeyen çiftçileri de cezalandırdığını ve kredi imkânlarını sınırlandırdığını ifade etti.
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; kişisel yatırım tavsiyesi değildir.