Ticaret Bakanı Ömer Bolat, 2026 yılı ekim ayı dış ticaret verilerini açıkladı. Küresel ekonomideki belirsizlikler, artan jeopolitik gerilimler ve enerji fiyatlarındaki yükselişe rağmen Türkiye’nin ihracatındaki artışın sürdüğünü belirten Bolat, ekim ayında ihracatın geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 8,1 artışla 25 milyar 885 milyon dolar olduğunu bildirdi.
Bu rakamla Cumhuriyet tarihinin en yüksek ekim ayı ihracatına ve aylık bazda en yüksek üçüncü ihracat seviyesine ulaşıldı. Ekim ayında ihracat, geçen yılın aynı ayına göre net 1 milyar 935 milyon dolar arttı.
2026 yılı ocak-ekim döneminde ihracat, geçen yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 5,5 artarak 236 milyar 837 milyon dolara yükseldi. Böylece yılın ilk 10 ayında mal ihracatında net 12,4 milyar dolarlık artış kaydedildi.
Yıllıklandırılmış ihracat ise geçen yılın ekim ayına göre 15,6 milyar dolar artarak 285 milyar 641 milyon dolarla Cumhuriyet tarihinin en yüksek seviyesine ulaştı.
Bolat, ekim ayı itibarıyla yıllıklandırılmış hizmet ihracatının 127,4 milyar dolara ulaşmasının beklendiğini belirterek, mal ve hizmet ihracatının toplamda 413 milyar doları aşmasının öngörüldüğünü ifade etti. Böylece 410 milyar dolarlık yıl sonu ihracat hedefinin yakalandığının değerlendirildiğini kaydetti.
Ekim ayında mal ithalatı, geçen yılın aynı ayına göre yüzde 3,4 artarak 32 milyar 584 milyon dolar olarak gerçekleşti. İthalattaki net artış 1,1 milyar dolar oldu.
İthalat artışında enerji fiyatlarındaki yükseliş etkili oldu. Mineral yakıtlar ithalatı yüzde 71,7 artışla 8,3 milyar dolara yükselirken, işlenmemiş altın ithalatı yüzde 78,2 azalarak 617,8 milyon dolara geriledi. Motorlu kara taşıtları ithalatı da yüzde 18,3 düşüşle 2,6 milyar dolar oldu.
Ocak-ekim döneminde ithalat yüzde 5,1 artışla 314 milyar 503 milyon dolara ulaştı. Aynı dönemde dış ticaret açığı yüzde 3,9 artarak 77 milyar 666 milyon dolar oldu. İhracatın ithalatı karşılama oranı ise 0,3 puan artışla yüzde 75,3 olarak gerçekleşti.
Ekim ayında dış ticaret açığı, geçen yılın aynı ayına göre yüzde 11,4 azalarak 6 milyar 700 milyon dolara geriledi. İhracatın ithalatı karşılama oranı 3,4 puan artışla yüzde 79,4 oldu.
Altın ve enerji hariç tutulduğunda ise ekim ayında 401 milyon dolarlık dış ticaret fazlası verildi. Bu kapsamda ihracatın ithalatı karşılama oranı 5,9 puan artarak yüzde 101,7’ye yükseldi.
Sektörel bazda ekim ayında otomotiv ihracatı yüzde 5,9 artışla 4 milyar dolara, kimyevi maddeler ve mamulleri ihracatı yüzde 13,7 artışla 3 milyar dolara ulaştı. Savunma ve havacılık sanayisi ihracatı yüzde 61,1 artarak 1,1 milyar dolar olurken, madencilik ihracatı yüzde 18 artışla 688 milyon dolar olarak gerçekleşti.
Tarım sektöründe fındık ve mamulleri ihracatı yüzde 51,8 artışla 303,7 milyon dolara, kuru meyve ve mamulleri ihracatı yüzde 13,2 artışla 213 milyon dolara yükseldi. Buna karşılık yaş meyve ve sebze ihracatı yüzde 14,1, zeytin ve zeytinyağı ihracatı yüzde 4,3 geriledi.
Ocak-ekim döneminde otomotiv ihracatı yüzde 3,4 artışla 35,2 milyar dolara, kimyevi maddeler ve mamulleri ihracatı yüzde 7,3 artışla 28,8 milyar dolara yükseldi. Savunma ve havacılık sanayisi ihracatı yüzde 20,5 artışla 8,1 milyar dolara ulaştı.
Orta-yüksek ve yüksek teknolojili ürün ihracatı ekim ayında yıllıklandırılmış bazda yüzde 8,8 artışla 118 milyar 575 milyon dolara çıkarak rekor kırdı. Bu ürünlerin toplam ihracat içindeki payı ocak-ekim döneminde yüzde 43,9’a yükseldi.
Ocak-ekim döneminde 26 alt sektörün 17’sinde ihracat artışı kaydedildi. Yıllıklandırılmış ihracatta 5 bölgede, 46 ülkede ve 23 fasılda rekor seviyelere ulaşıldı.
Bolat, küresel ekonomideki belirsizlikler ve jeopolitik gerilimlerin enerji arzı ile ticaret rotalarına yönelik riskleri artırdığını, tedarik ve teslimat sürelerini uzattığını ve navlun ile sigorta maliyetlerini yükselttiğini belirtti.
Brent petrolün varil fiyatının yıl başındaki yaklaşık 66 dolar seviyesinden ekim ayında 110 dolar seviyelerine, TTF doğal gaz fiyatının ise megavatsaat başına yaklaşık 27 avrodan 104 avroya yükseldiğini aktaran Bolat, küresel koşullardaki bozulmaya rağmen ihracatın değer bazında artmaya devam ettiğini vurguladı.
Ekim ayında takvim ve parite etkisinin ihracat üzerinde yaklaşık 1,2 milyar dolarlık olumsuz etkisi bulunduğunu belirten Bolat, buna rağmen ihracattaki artışın sürdüğünü ifade etti.
İhracatçıların finansmana erişimini kolaylaştırmaya yönelik desteklere de değinen Bolat, Türk Eximbank’ın 2026 yılında ihracatçılara sağlayacağı desteği 59 milyar dolara çıkarma hedefiyle çalışmalarını sürdürdüğünü bildirdi. Eximbank’ın öz kaynaklarının 18,9 milyar liradan 216,5 milyar liraya yükseldiğini kaydetti.
Türk Ticaret Bankası’nın 2026 yılı için 100 milyar liralık finansman desteği hedeflediğini belirten Bolat, ekim ayı sonu itibarıyla sağlanan finansmanın 110 milyar liraya ulaştığını açıkladı.
İhracatı Geliştirme AŞ’nin bugüne kadar ihracatçıların 340,3 milyar liralık kredisine 297,6 milyar lira kefalet sağladığını belirten Bolat, reeskont kredilerinin günlük limitinin 5 milyar liraya çıkarıldığını ve firma başına günlük limitin 45 milyon liradan 60 milyon liraya yükseltildiğini ifade etti.
Bolat ayrıca, Yatırım Taahhütlü Avans Kredisi programının toplam limitinin 750 milyar liraya çıkarılacağını, imalat sanayisine yönelik 250 milyar liralık yeni kredi paketiyle toplam 1 trilyon liralık finansman imkânı oluşturulacağını bildirdi.
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; kişisel yatırım tavsiyesi değildir.