Mısır, Sudan ve Eritre liderlerinin gerçekleştirdiği görüşmenin ardından yayımlanan ortak deklarasyon, Etiyopya’nın bölgesel politikalarına yönelik ortak rahatsızlığı ortaya koydu. Metinde Etiyopya’nın adı doğrudan geçmedi. Ancak Kızıldeniz’de serbest seyrüseferin ve deniz düzeninin yalnızca kıyıdaş ülkelere ait olduğu vurgulandı. Bu ifade, denize kıyısı bulunmayan Etiyopya’nın bölgede kalıcı erişim sağlama hedefiyle ilişkilendirildi.
Deklarasyonda Somaliland’ın tanınmasına ve desteklenmesine karşı çıkılırken, bu yönetim “sözde” olarak nitelendirildi. İsrail’in Aralık 2025’te Somaliland’ı tanımasına ise metinde değinilmedi. Açıklamada ayrıca Sudan’daki savaşta paramiliter grupların ve paralı askerlerin bulunduğu yönündeki iddialar reddedildi.
Görüşme, Etiyopya’nın kuzeyindeki Tigray bölgesinde çatışmaların yeniden tırmandığı dönemde yapıldı. Etiyopya Ordusu, Mekele’deki muhalif unsurları geri püskürttüğünü açıkladı. Hükümet, Tigray, Afar ve Amhara’daki kriz noktalarına asker gönderirken, Tigray Halk Kurtuluş Cephesi (TPLF) geri çekildiğini duyurdu. Buna karşın sahadaki üstünlüğün kesinleşmediği ve sivil kayıpların artabileceği belirtiliyor. Afrika Birliği, 2020-2022 dönemindeki savaşta yaklaşık 600 bin kişinin öldüğünü tahmin ediyor.
Etiyopya’nın komşularıyla geriliminin önemli başlıklarından biri Kızıldeniz’e erişim arayışı. Ülke dış ticaretinde büyük ölçüde Cibuti Limanı’na bağımlı ve bu durum maliyet ile dışa bağımlılık yaratıyor. Etiyopya, Ocak 2024’te Somaliland yönetimiyle Berbera yakınlarında 20 kilometrelik sahilin 50 yıllığına kiralanmasını öngören bir mutabakat imzaladı. Somali bu anlaşmayı reddederek Mısır’la güvenlik işbirliğini güçlendirdi.
Sudan’la Faşaka bölgesi ve Mavi Nil üzerindeki baraj nedeniyle yaşanan anlaşmazlıklar, Eritre’yle bozulan ilişkiler ve Tigray savaşının etkileri de tabloyu ağırlaştırıyor. Eritre, 2020-2022 savaşında Etiyopya Ordusu ve Amhara milisleriyle birlikte TPLF’ye karşı savaşmıştı. Ancak 2022’de imzalanan ateşkes anlaşmasında yer almaması sonrasında Addis Ababa ile Asmara arasındaki ilişkiler yeniden bozuldu. Üç komşunun doğrudan savaşa girmekten kaçınacağı, fakat Etiyopya’daki muhalif unsurların zayıflamasını isteyebileceği değerlendiriliyor.
Ekonomim ↗ · Başlık ve özet AI desteğiyle düzenlendi.
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; kişisel yatırım tavsiyesi değildir.