Küçük esnafın yanında çalışan birçok kişi, ücretlerinin asgari ücret düzeyinde veya birkaç bin lira üzerinde olduğunu, yol parasının ise ayrıca ödenmediğini anlatıyor. Çalışanlar, ulaşım giderlerinin maaşlarının yaklaşık üçte birine ulaştığını ve bu nedenle ellerinde sınırlı para kaldığını belirtiyor. Kafe, lokanta, pastane ve marketlerde çalışanların önemli bölümünü üniversite öğrencileri oluşturuyor. Bu gençlerden bazıları hem eğitim masraflarını karşılamak hem de aile bütçesine katkıda bulunmak için çalışıyor.
Metindeki değerlendirmelere göre üniversite mezunu gençler de meslekleriyle ilgili iş bulmakta zorlanıyor. Mühendislik, mimarlık, sağlık, lojistik ve tıp gibi alanlarda eğitim alan bazı gençler, marketlerde kasiyerlik veya kafe ve lokantalarda garsonluk yapıyor. İstanbul’a Anadolu’dan gelenler ise kira giderlerini azaltmak için arkadaşlarıyla ev paylaşarak çalışmayı sürdürüyor. Bazı gençler, diplomalı işsizleri gördükleri için üniversite eğitiminin iş bulma açısından yeterli olmadığı görüşünü taşıyor.
DİSK-AR’ın “İşçi Sınıfının Geçim Krizi Raporu” başlıklı çalışmasında, asgari ücretin açlık sınırının altında ve yoksulluk sınırının dörtte biri düzeyinde olduğu ifade edildi. Rapora göre asgari ücretin kişi başına milli gelire oranı 1974’te yüzde 80,6 iken 2026’da yüzde 45,7’ye geriledi. Asgari ücretin yüzde 5 fazlası ve altında çalışanların oranı yüzde 35’e yaklaşırken, her 100 çalışandan 15’inin asgari ücretin altında çalıştırıldığı belirtildi.
Raporda ayrıca Türkiye’de toplu iş sözleşmesi kapsamının yüzde 10 seviyesinde kaldığı, vergi ve kesinti yükünün yıl içinde yüzde 21,6’dan yüzde 29,7’ye çıktığı kaydedildi. İşçilerin yılın yaklaşık üç ayını vergi ve kesintileri karşılamak için çalıştığı, dolaylı vergilerin toplam vergi gelirlerindeki payının yüzde 64’e ulaştığı aktarıldı. Metindeki genel değerlendirmeye göre yüksek enflasyon, artan barınma ve ulaşım giderleriyle birleşerek asgari ücreti yalnızca işe girişte uygulanan bir taban ücret olmaktan çıkarıp geniş bir çalışan kesimi için olağan ücret düzeyine yaklaştırdı.
Ekonomim ↗ · Başlık ve özet AI desteğiyle düzenlendi.
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; kişisel yatırım tavsiyesi değildir.